'Nee, ik liet mijn eicellen niet invriezen'

‘Of ik een kinderwens had, vroeg de dokter luttele minuten nadat hij verteld had dat ik aan baarmoederhalskanker leed’, vertelt Anne. ‘De vraag overviel me. Ik was 26 jaar, single en had geen financiële stabiliteit. Zonder erover na te denken antwoordde ik nee. De keuze is eigenlijk gemaakt door de omstandigheden waarin ik me toen bevond.’

‘Soms doet het pijn dat ik mijn huidige partner toen niet kende. Dan zou ik 100 % zeker bevruchte eicellen hebben laten invriezen’, zegt Anne.* ‘Maar de vraag over eicellen invriezen overviel me op een heel ander moment in mijn leven. Ik had geen toekomst, geen financiële stabiliteit en geen partner.’

Kanker neemt heel veel van je af. Het zou de pijn echt verzachten als er meer opties zouden openblijven.

Anne

Het moest ook allemaal heel snel gaan. ‘Het onderwerp kwam voor het eerst ter sprake amper vijf minuten nadat ik te horen had gekregen dat ik baarmoederhalskanker had. Ik was mijn diagnose nog volop aan het verwerken. Zonder erover na te denken zei ik dat ik geen kinderwens had. Ik dacht toen écht nog niet aan kinderen.’

Eierstokken verplaatsen

‘Mijn oncoloog sprak de eerste consultaties niet over eicellen invriezen. Eerst was er de vraag naar mijn kinderwens. Daarna kreeg ik te horen dat ze mijn eierstokken zouden kunnen verplaatsen naar een hoger gelegen plaats in mijn buikholte zodat ze bij radiotherapie buiten het bestralingsveld zouden liggen. Ik had amper de tijd om te kiezen. Als ik mijn eierstokken hoger in mijn buikholte zou laten plaatsen, liep ik het risico om uitzaaiingen te verspreiden in mijn lichaam. Ik koos ervoor ze op hun plaats te laten aangezien mijn lichaam al zijn energie nodig had voor de chemo- en radiotherapie die eraan kwamen. Bovendien waren er veel voorbeelden dat zo’n operatie geen slaagkans had.’

Meer weten over

Vruchtbaarheid na chemotherapie

Chemotherapie kan de vruchtbaarheid aantasten. Bij jonge vrouwen kunnen daarom vóór de behandeling eicellen worden ingevroren. Voor wie baarmoederhalskanker heeft, ligt de situatie anders. Als de baarmoeder behouden kan blijven, kun je normaal nog zwanger worden.

Ook andere behandelingen kunnen je vruchtbaarheid aantasten. Praat er dus vóór je behandeling over met je gynaecoloog. Vraag om je eventueel door te verwijzen naar een fertiliteitscentrum.

‘Pas toen ik naar het ziekenhuis ging voor een kijkoperatie – de dokters wilden weten waar de tumor zich bevond – kwam het thema opnieuw ter sprake. De avond voor die operatie belde een assistent me: ze waren alles aan het voorbereiden om m’n eierstokken te verplaatsen. Ik was verbaasd en vroeg of ze een andere beslissing hadden gemaakt. Ja, zei hij. Op het multidisciplinair overleg was besloten dat dat toch mogelijk was bij mij. Even flakkerde de hoop opnieuw op om ooit zelf kinderen te krijgen. De hele nacht was ik opgelucht en hechtte ik me aan het idee dat ik nog kinderen zou kunnen krijgen.’

‘Een dag later werd die hoop hardhandig de kop ingedrukt. Bleek dat de assistent de standaardprocedure had gevolgd omdat in mijn dossier de informatie over mijn kinderwens ontbrak. In theorie was die verplaatsing mogelijk maar in werkelijkheid hield dat te veel risico’s in. Ik ben toen helemaal gecrasht. Ik kreeg een avond bedenktijd om te beslissen wat ik wou. Ik heb toen even mijn vertrouwen verloren in mijn arts, in het ziekenhuis, in mijn behandeling. Net omdat er rond dat belangrijke thema zo veel verwarrende communicatie is gebeurd. Het werd nog pijnlijker toen een psychologe bij me kwam: ze was hoogzwanger en kerngezond, de slechtst geplaatste persoon ooit om te vertellen dat ik nooit eigen kinderen zou hebben. Dat was echt een grote teleurstelling.’

Als de kosten toen wel terugbetaalbaar waren geweest, dan had ik zeker iets laten invriezen.

Anne

‘Uiteindelijk was het mijn broer die mij erdoor heeft geholpen. Hij garandeerde me dat hij evenmin eigen kinderen zou hebben en dat dat niet erg was. Het klinkt misschien raar, maar met die gedachte kon ik leven en voelde ik mij gesteund. Hij overtuigde me om voor mezelf te kiezen en dat er later nog opties genoeg waren om een kinderwens te vervullen.’

Invriezen zonder resultaat

‘Vlak voor de operatie kreeg ik toch de optie om eicellen in te vriezen, maar opnieuw het verhaal dat er geen techniek bestond om die ingevroren eicellen later te bevruchten. Dus weinig kans op succes. Omdat ik baarmoederhalskanker had, zou het later sowieso omslachtig zijn om aan kinderen te beginnen. Ik zou zelf nooit kinderen kunnen baren aangezien mijn baarmoeder in het gebied lag dat bestraald werd. Ik zou een draagmoeder moeten zoeken en een lange en dure behandeling ondergaan, wilde ik ooit kinderen van mezelf. De kosten werden bovendien niet gedekt door de ziekenkas.‘

Soms doet het pijn dat ik mijn huidige partner toen niet kende. Dan zou ik 100 % zeker bevruchte eicellen hebben laten invriezen.

‘Als de kosten toen wel terugbetaalbaar waren geweest, dan had ik zeker iets laten invriezen. Al was het maar om de term ‘definitief geen kinderen meer’ te schrappen van mijn lijstje. Kanker neemt heel veel van je af. Het zou de pijn verzachten als er meer opties zouden openblijven. Ik heb in een week tijd moeten beslissen of ik kinderen wou. Ik heb heel weinig informatie gekregen, hoewel de oncoloog zijn best heeft gedaan. De tijd was gewoon te beperkt.’

*Om de privacy te respecteren is Anne niet de echte naam van de patiënte.

Meer weten over

Invriezen van eicellen

De kosten om eicellen of sperma te laten invriezen, worden vanaf 2017 beter terugbetaald. Dat heeft minister van Volksgezondheid Maggie De Block aangekondigd. Zodra er meer nieuws bekend is, brengen we je op de hoogte.